Emoties op het werk

Emoties op het werk

Ze zag elke keer enorm tegen de vergaderingen op. Evenals tegen andere bijeenkomsten waarin ze in het openbaar moest spreken. Voor de klas staan was daarentegen geen probleem: dan voelde ze zich bekwaam in haar rol en “de meerdere”. Maar tegenover collega’s: onzekerheid.

Emoties leiden tot op bepaalde hoogte een eigen leven, lijkt het wel. En hoe kan het dat de ene persoon zich in een bepaalde situatie prima voelt, terwijl de ander in exact dezelfde situatie een gevoel van hopeloosheid kan ervaren?

Dat constateerde de docente die tegenover me zat in haar dagelijkse werkzaamheden. In een vergadering klapte zij bij voorbaat al dicht, terwijl anderen het hoogste woord hadden. Vooraf nam ze zich altijd voor om tenminste één opmerking te maken, maar tijdens de vergadering spookten allerlei gedachten door haar hoofd en hield ze haar mond. Met als gevolg: een nog vervelender gevoel dan ze van te voren al had, want ze had wéér niets gezegd. Hoe kwam dat toch? En hoe kon ze daar beter mee om leren gaan, dat was haar vraag aan mij.

We denken dat situaties bepaalde gevoelens veroorzaken. Maar als meerdere mensen in dezelfde situatie verschillende gevoelens kunnen ervaren, dan ligt het niet aan die specifieke situatie. Het ligt dan aan de gedachten en overtuigingen die de persoon heeft. Dit is het uitgangspunt van de RET, de Rationele Effectiviteits Training.

Gedachten die de docente door haar hoofd hoorde spoken als ze in een vergadering zat waren talrijk: “ik ben niet goed genoeg; ik weet niet zoveel als de anderen; als ik iets zeg word ik knalrood en dat wil ik niet; ik ben een absolute nono; ze vinden me vast een zeur als ik een vraag ga stellen”.

De docente en ik zijn de belemmerende gedachten één voor één gaan onderzoeken.

Bij elke gedachte kwam de vraag of deze belemmerende gedachte echt waar was. Klópt datgene wat je denkt? Is het rationeel? Is het effectief om zo te denken? Het antwoord was telkens: nee.

Elke gedachte kon ontkracht worden. Het goede nieuws is: als je zelf de bedenker bent van al die negatieve en belemmerende gedachten, dan kun je daartegenover ook helpende gedachten gaan bedenken. Voor de docente was deze manier van kijken en analyseren van haar eigen gedachtegang verhelderend en ook wel schokkend. Wat maakte ze het zichzelf moeilijk!

Welk gevoel zou ze willen hebben in de voor haar lastige situaties? Ze kwam tot de conclusie dat ze niet persé iets hoefde te zeggen in een vergadering en dat ze zich daar rustig en ontspannen bij zou willen voelen. Dit vertaalde ze in een helpende gedachte: “ik mag iets zeggen maar het hoeft niet, ook als ik niets zeg ben ik nog steeds een goede en bekwame collega”.

De volgende stap is dan: ga met die helpende gedachten oefenen in de lastige situaties en registreer wat het met je doet, welk gevoel levert het je op.

Toen ik de docente enkele weken later weer sprak, had ze meerdere vergaderingen achter de rug. Haar helpende gedachte had ze in haar agenda geschreven en ze prentte het zichzelf steeds even in voordat ze met collega’s in overleg ging. Oefening baarde kunst want ze voelde zichzelf niet meer zo gespannen. Gevolg: in plaats van zich te focussen op haar eigen negatieve gedachten kon ze nu “bij de les blijven” en over de aangesneden onderwerpen meepraten.

Herkenbaar? Nieuwsgierig? Wil je meer weten over de RET en het zelf ervaren en leren toepassen: kom naar de workshop Emoties op het werk die in de Loopbaan4daagse wordt aangeboden.

De Loopbaan4daagse is van 11 t/m 14 november, vol met leerzame workshops en meeloopactiviteiten. Zie www.promotion-loopbaan4daagse.nl